Griep symptoms komen vaak plotseling op, en dat is precies wat ze zo vervelend maakt. Je voelt je ’s ochtends nog redelijk en ’s middags lig je al met koorts op de bank. Influenza, zoals griep officieel heet, is een virusinfectie die elk jaar miljoenen mensen treft. Het is slim om te weten wat de signalen zijn, zodat je snel kunt handelen en anderen niet aansteekt.
Zo beginnen de eerste klachten van griep
Griep begint bijna altijd snel en heftig. Binnen enkele uren krijg je koorts, vaak boven de 38,5 graden Celsius. Daarbij komen spierpijn en gewrichtspijn, een gevoel alsof je hele lichaam pijn doet. Veel mensen beschrijven het als een rijdende trein die hen omvergooit. Je voelt je tegelijk rillerig en warm, je hoofd bonkt en je bent moe op een manier die je zelden voelt bij een gewone verkoudheid. Die vermoeidheid is juist een belangrijk verschil: bij een gewone snotneus voel je je wat beroerd, maar bij influenza kun je nauwelijks opstaan. Soms gaan de eerste klachten gepaard met een droge, pijnlijke keel of een droge hoest.
De verschillen tussen griep en verkoudheid
Veel mensen verwarren een zware verkoudheid met griep, maar er zijn duidelijke verschillen. Een verkoudheid begint langzaam, met een loopneus, niezen en lichte keelpijn. Griep slaat plotseling toe en gaat bijna altijd gepaard met hoge koorts en ernstige vermoeidheid. Hoofdpijn en spierpijn zijn bij een verkoudheid mild of afwezig, maar bij influenza zijn ze uitgesproken aanwezig. Een andere aanwijzing is de hoest: bij griep is die vaak droog en irriterend, terwijl een verkoudheidshoest meestal met slijm gepaard gaat. Ook kost het bij griep veel meer moeite om normale dagelijkse dingen te doen. Wie met een verkoudheid nog naar het werk gaat, blijft met griep liever thuis in bed.
Griepklachten bij kinderen en ouderen
Bij kinderen en ouderen kunnen de klachten iets anders verlopen dan bij gezonde volwassenen. Jonge kinderen krijgen bij griep regelmatig last van buikpijn, misselijkheid of overgeven. Dat zijn klachten die je bij volwassenen minder vaak ziet. Bij ouderen boven de 65 jaar kan de koorts juist minder hoog zijn dan verwacht, terwijl ze zich toch ernstig ziek voelen. Verwardheid of een plotseling verergerende gezondheidstoestand kunnen bij ouderen ook tekenen zijn van een griepinfectie. Mensen met een verzwakt afweersysteem of chronische aandoeningen, zoals diabetes of hartziekten, lopen een groter risico op complicaties. Longontsteking is een bekende complicatie die kan optreden als de infectie niet goed herstelt. Het is daarom verstandig dat kwetsbare groepen tijdig een arts raadplegen als de klachten aanhouden of verergeren.
Herstel en wat je zelf kunt doen
Griep gaat bij de meeste gezonde mensen na vijf tot zeven dagen vanzelf over, maar de vermoeidheid kan nog weken aanhouden. De beste aanpak is rust nemen en voldoende drinken. Water, thee of bouillon helpt om vocht aan te vullen dat je verliest door koorts en zweten. Paracetamol kan de koorts verlagen en pijnklachten verzachten. Antibiotica helpen niet bij een virusinfectie zoals influenza, dus die hebben geen zin. Wat wel helpt, is het zoveel mogelijk vermijden van contact met anderen, zeker in de eerste dagen van de infectie. Het influenzavirus verspreidt zich via druppeltjes in de lucht en door aanraken van oppervlakken. Regelmatig handen wassen verkleint de kans op verspreiding aanzienlijk. Voor mensen in risicogroepen is het griepvaccin een goede manier om de kans op een ernstig verloop te verkleinen. Dat vaccin wordt elk jaar aangepast aan de meest voorkomende virusvarianten van dat seizoen.
Veelgestelde vragen
Hoe lang ben je besmettelijk als je griep hebt?
Je bent al besmettelijk een dag voordat de eerste klachten verschijnen. Na het begin van de ziekte blijf je meestal vijf tot zeven dagen anderen kunnen aansteken. Kinderen en mensen met een verzwakt afweersysteem kunnen soms langer besmettelijk zijn.
Wanneer moet je naar de huisarts met griepklachten?
Bij de meeste mensen gaat griep vanzelf over. Je belt de huisarts als je moeite hebt met ademhalen, als de koorts na vijf dagen nog niet daalt, als je pijn op de borst voelt of als je zo verzwakt bent dat je nauwelijks kunt drinken. Ook bij ernstige verwarring is het verstandig direct contact op te nemen.
Is het griepvaccin elk jaar nodig?
Ja, het griepvaccin moet elk jaar opnieuw worden gezet. Het influenzavirus verandert voortdurend van vorm, waardoor het vaccin van vorig jaar niet meer goed beschermt. Elk jaar stellen onderzoekers een nieuw vaccin samen op basis van de varianten die naar verwachting het meest zullen circuleren.
Kan je griep krijgen in de zomer?
Griep komt het meest voor in de herfst en winter, maar ook in de zomer is een infectie met het influenzavirus mogelijk. De kans is kleiner omdat het virus zich buiten het griepseizoen minder snel verspreidt. Klachten als plotselinge koorts, spierpijn en vermoeidheid kunnen ook in de zomer op een griepinfectie wijzen.
